حسن الأمين ( مترجم : مهدى زنديه )

136

الإسماعيليون والمغول ونصير الدين الطوسي ( اسماعيليون و مغول و خواجه نصير الدين طوسى ) ( فارسى )

در اين سرزمين باقى بود ، اما هيچ يك از مردم مصر از آن پيروى نكردند به طورى كه با زوال حكومت فاطميان در مصر ، اين مذهب منقرض شد و امروزه از اين فرقه جز پيروان آقا خان در هند و جنوب افريقا و برخى از نقاط شامات ، چيزى باقى نمانده و از اين فرقه ، فقهى شناخته نشده است » . در صفحهء 36 آمده است : « اما مذهب شيعهء اماميهء اثنا عشرى در عراق و آسياى شرقى و برخى مناطق جزيره كه امروز عراق و ايران نام گرفته ، منتشر است پيروان آن در سرزمينهاى ديگر در اقليت قرار دارند » . مطالب فوق‌الذكر در يكى از جديدترين دائرة المعارف‌هاى ملى و دولتى به چاپ رسيده است ؛ و اين حق براى ما باقى است كه اين پرسش را مطرح كنيم تا كى نويسندگان ما بايستى از حقايق بىخبر باشند ؟ ! چه وقت به منابع صحيح مراجعه خواهند كرد و با اخلاص و فهم و درك حقايق ، مطالب را خواهند نوشت ؟ در مورد مطالب فوق نكاتى وجود دارد كه شايان ذكر است : اوّلا : زيديه از مشهورترين مذاهب نيست ، بلكه مشهورترين مذاهب پيرو على ، مذهب جعفرى است كه به آن « مذهب اثنا عشرى » و احيانا « امامى » اطلاق مىشود . تعداد آنها در جهان به گونه‌اى است كه از هر پنج مسلمان ، يك نفر شيعهء اثنا عشرى است و چنين نيست كه پيروان اين مذهب منحصرا در عراق و ايران باشند و يا در سرزمينهاى ديگر در اقليت قرار داشته باشند . ثانيا : كلمهء اماميه در اصل هم شامل زيديه و اثنا عشريه مىشود و هم شامل اسماعيليهء فاطميه . در واقع كلمهء اماميه با كلمهء شيعه مترادف است . اما در قرون اخير اين كلمه به‌طور اختصاصى بر شيعهء اثنا عشرى اطلاق مىشود . بنابراين تقسيم‌بندى دائرة المعارف مزبور خطاست . ثالثا : اطلاق صفت باطنى بر مذهب اسماعيلى بدون اين‌كه تمايزى بين